Polder Hollands Kroon Locatie Viskringloop Slootdorp Fotograaf Danielle van der Ploeg

2. Zout – Zoet

De overgang van zout naar zoet

Op deze plek bij het tunneltje onder de A7, stap je van het ene landschap naar het andere. Aan de ene zijde ligt Wieringen: het voormalige eiland ontstaan door het hogere keileemlandschap dat al duizenden jaren meters boven zeeniveau uitsteekt. Het glooiende landschap, de haagbeplanting aan weerzijde van de weg die soms helemaal is kromgetrokken en de onregelmatige kavels staan in contrast met het strakke en vlakke polderlandschap. Op 21 augustus 1930 viel de Wieringermeerpolder droog. Dit landschap is ontworpen op de tekentafel: rechte wegen, rechte sloten, rechte kavels.

Haven & visserij

Op Wieringen wordt al eeuwen gevist, eerst met name voor eigen en lokaal gebruik. Men viste vooral met ‘skuutjes’: kleine spitse zeilscheepjes met bemanning die uit twee of drie personen bestond. Vanaf ongeveer 1850 kwam verandering in de vraag naar vis en waren grotere schepen nodig: de aak werd ontworpen. Er werd op van alles gevist zoal haring, ansjovis, bot, paling en schelpdieren zoals kokkels en mosselen. De aanleg van de Afsluitdijk in 1932 was een ingrijpende verandering voor Wieringen. Toch bleef Den Oever een zeehaven dankzij de toegang tot de Waddenzee. Tegenwoordig is de haven nog altijd de thuisbasis voor Wieringer kotters, waarvan het overgrote deel vist op garnalen.

Indeling van de polder

De Wieringermeerpolder is ingepolderd met het vooruitzicht dat er ruim 20.000 hectare landbouwgrond kon worden gewonnen. De polder is niet vanaf een middenlint ontworpen maar heeft een driehoekige structuur gekregen vanaf de randen naar het midden. Door deze strategie zijn er geen restkavels aan de randen ontstaan. Dit vormt een geometrische driehoekstructuur met kanalen, vaarten en verbindingswegen. De wegen en waterlopen zijn rechtlijnig en rechthoekig om de kavels zo efficiënt mogelijk te ontwateren en goed bereikbaar te maken. De erven van de boerderijen fungeren als groene eilanden in het open landschap.

Het gemaal Lely Bron Regionaal Archief Alkmaar
Het gemaal Lely met op de achtergrond de strakke kavels van de Wieringermeer. Bron: Regionaal Archief Alkmaar

Ga naar…